29 Eylül Dünya Kalp Günü

"Kalbinizin Ritmini Kaçırmayın"

Kalp ve damar hastalıkları, dünyada ve ülkemizde ölümlerin önde gelen nedenidir. Bu hastalıklara dikkat çekmek ve toplumda farkındalık oluşturmak amacıyla Dünya Kalp Federasyonu ve Dünya Sağlık Örgütü iş birliğiyle her yıl 29 Eylül "Dünya Kalp Günü" olarak kutlanmaktadır. İlk kez 2000 yılında düzenlenen bu gün, her yıl belirlenen bir tema çerçevesinde topluma ve sağlık çalışanlarına yönelik eğitim ve bilgilendirme etkinlikleriyle gündeme getirilmektedir.

Kalp hastalıkları neden önemli?

Dünya genelinde her yıl yaklaşık 20 milyon kişi kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybetmektedir. TÜİK 2025 verilerine göre ülkemizde ölümlerin %34,7'si dolaşım sistemi (kalp ve damar) hastalıklarından kaynaklanmaktadır; bu ölümlerin yaklaşık %40'ı koroner kalp hastalığına, beşte biri ise inmeye bağlıdır. Sevindirici olan, bu hastalıkların büyük bölümünün önlenebilir olmasıdır. Sigara, sağlıksız beslenme, fazla tuz tüketimi, hareketsizlik, obezite, yüksek tansiyon, diyabet ve yüksek kolesterol başlıca risk faktörleridir ve bunların çoğu kontrol altına alınabilir.

Giresun için neden daha da önemli?

İlimiz, Türkiye'nin en yaşlı nüfus yapısına sahip illerinden biridir. TÜİK 2025 verilerine göre Giresun'da her beş kişiden biri 65 yaş ve üzerindedir ve ilimiz yaşlı nüfus oranında ülke genelinde üçüncü sıradadır. Kalp ve damar hastalıklarının yaşla birlikte belirgin şekilde arttığı düşünüldüğünde, kalp sağlığı ilimiz için ayrı bir önem taşımaktadır.

Bu yılın teması

Bu yılki Dünya Kalp Günü'nün teması, Dünya Kalp Federasyonu tarafından "Heart Disease Can Hide in Plain Sight: Don't Miss a Beat" olarak belirlenmiştir. Kalp hastalıklarının göz önünde saklanabileceğini hatırlatan bu tema, belirtilerin sıklıkla fark edilmediğine, küçümsendiğine ya da ertelendiğine dikkat çekmekte ve belirtileri fark etmeye, kalbi korumaya ve harekete geçmeye çağırmaktadır.

Belirtileri fark edin

Göğüste baskı veya sıkışma hissi, kola, çeneye ya da sırta yayılan ağrı, nefes darlığı, çarpıntı, baş dönmesi ve bacaklarda şişlik mutlaka ciddiye alınmalıdır. Kadınlarda, yaşlılarda ve diyabet hastalarında belirtiler bulantı, sırt ağrısı veya açıklanamayan halsizlik gibi daha silik şekilde ortaya çıkabilir. Göğüste baskı veya sıkışma tarzındaki ağrı birkaç dakikadan uzun sürüyor ya da geçip tekrar ediyorsa, beklemeden ve kendiniz araç kullanmadan 112'yi arayın. Sağlık kuruluşuna ulaşımın zaman alabildiği köy ve yayla yerleşimlerimizde bu daha da hayati önem taşır.

Kalbinizi koruyun

Sigara ve tütün ürünlerinden uzak durun.
Tuz tüketiminizi azaltın; turşu ve salamura gibi tuzlu yiyecekleri ölçülü tüketin.
İlimizin simgesi fındık başta olmak üzere sebze, meyve ve balık gibi kalp dostu besinleri tercih edin; kızartma yerine ızgara ve buğulamayı seçin.
Haftada en az 150 dakika tempolu yürüyüş yapın.
Tansiyon, kan şekeri ve kolesterol değerlerinizi düzenli kontrol ettirin.

Harekete geçin

Aile hekimlerimiz, Sağlık Bakanlığı'nın kalp ve damar hastalıklarıyla mücadele programı kapsamında 40 yaş ve üzeri bireylere kalp-damar risk değerlendirmesi yapmaktadır; bu hizmetten mutlaka yararlanın. Belirtileri olan, risk değerlendirmesinde yüksek risk saptanan, ailesinde erken yaşta kalp hastalığı bulunan ya da daha önce kalp hastalığı tanısı almış kişilerin ise kardiyoloji uzmanı tarafından değerlendirilmesi önemlidir. Yalnız yaşayan yaşlı yakınlarımızın tansiyon ve ilaç takibinde, düzenli kontrollerinde ailelerimize ve komşularımıza da önemli görevler düşmektedir.

Dünya Kalp Günü vesilesiyle tüm hemşehrilerimizi kalp sağlıklarına sahip çıkmaya, düzenli sağlık kontrollerini aksatmamaya ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarını hayatlarının bir parçası hâline getirmeye davet ediyoruz.

Doç. Dr. Sencer Çamcı
Kardiyoloji Uzmanı